در دنیای توسعه وب، ذخیرهسازی دادهها در سمت کاربر یکی از چالشهای اساسی است. فناوریهایی مانند localStorage و sessionStorage گزینههای محبوبی هستند، اما برای ذخیره دادههای حجیم یا کار با دادههای پیچیده، این روشها کافی نیستند. اینجاست که IndexedDB وارد میدان میشود.
IndexedDB چیست؟
IndexedDB یک پایگاه داده داخلی مرورگر است که به توسعهدهندگان اجازه میدهد دادههای ساختاریافته را به صورت NoSQL (key-value store) ذخیره کنند. این فناوری به برنامههای وب اجازه میدهد که دادههای حجیم را بدون نیاز به ارتباط مداوم با سرور مدیریت کنند.
ویژگیهای IndexedDB
- ذخیره دادههای حجیم – برخلاف localStorage که به چند مگابایت محدود است، IndexedDB میتواند حجم زیادی از دادهها را ذخیره کند.
- پشتیبانی از تراکنشها – مانند پایگاههای داده سنتی، IndexedDB از تراکنشها برای تضمین یکپارچگی دادهها استفاده میکند.
- امکان جستجوی سریع – با استفاده از ایندکسها (Indexes)، میتوان دادهها را بهسرعت جستجو و واکشی کرد.
- ذخیره دادههای پیچیده – IndexedDB از اشیاء جاوااسکریپت (JavaScript objects) پشتیبانی میکند، در حالی که localStorage فقط میتواند رشتههای متنی ذخیره کند.
- غیرهمزمان بودن – پردازش درخواستها در IndexedDB بهصورت async انجام میشود، که باعث بهبود عملکرد و جلوگیری از مسدود شدن UI میشود.
نحوه استفاده از IndexedDB
در ادامه یک نمونه کد برای ایجاد پایگاه داده و ذخیره دادهها را بررسی میکنیم:
// باز کردن (یا ایجاد) پایگاه داده
let request = indexedDB.open("MyDatabase", 1);
request.onupgradeneeded = function(event) {
let db = event.target.result;
let objectStore = db.createObjectStore("users", { keyPath: "id" });
objectStore.createIndex("name", "name", { unique: false });
};
request.onsuccess = function(event) {
let db = event.target.result;
let transaction = db.transaction("users", "readwrite");
let store = transaction.objectStore("users");
// افزودن داده
store.add({ id: 1, name: "علی", age: 25 });
transaction.oncomplete = function() {
console.log("داده با موفقیت ذخیره شد!");
};
};چه زمانی باید از IndexedDB استفاده کنیم؟
IndexedDB برای اپلیکیشنهای تحت وب پیشرفته (PWA)، مدیریت کش دادهها، ذخیره دادههای آفلاین و ذخیرهسازی حجم بالای دادهها ایدهآل است.
نتیجهگیری
IndexedDB یک ابزار قدرتمند برای مدیریت دادههای کلاینتی است که در بسیاری از سناریوهای کاربردی مفید واقع میشود. اگر در حال توسعه یک اپلیکیشن تحت وب با نیاز به ذخیره دادههای آفلاین یا حجیم هستید، استفاده از IndexedDB یک انتخاب عالی خواهد بود.

